NDA / geheimhoudingsverklaring checken

Juridisch kader: NDA én Wet bescherming bedrijfsgeheimen

Een NDA is een gewone contractuele afspraak (op grond van art. 6:213 BW), maar wordt sinds 2018 aangevuld door de Wet bescherming bedrijfsgeheimen (Wbb), die de EU-richtlijn 2016/943 implementeert. Om als bedrijfsgeheim te tellen moet informatie geheim zijn, handelswaarde hebben en actief beschermd worden met redelijke maatregelen (art. 1 Wbb). Een NDA is één van die maatregelen. De Wbb geeft de bezitter een zelfstandig recht op verbod, schadevergoeding en afgifte — óók zonder NDA.

Eenzijdig of wederkerig?

Een eenzijdige (unilaterale) NDA beschermt alleen de partij die informatie deelt. Een wederkerige (mutuele) NDA beschermt beide partijen. Kijk goed of dat past bij hoe informatie werkelijk stroomt in jullie samenwerking — bij een verkennend gesprek delen beide partijen vaak gevoelige informatie, dan hoort de NDA wederkerig te zijn.

Wat valt onder 'vertrouwelijke informatie'?

Een te brede definitie ('alle informatie') maakt het onmogelijk te weten wat je wel en niet mag delen. Beperk tot informatie die als vertrouwelijk is gemarkeerd of redelijkerwijs als zodanig herkenbaar is. Neem óók de wettelijke uitzonderingen uit art. 5 Wbb op: informatie die al publiek was, zelfstandig ontwikkeld is, of waarvan openbaarmaking wettelijk of in het algemeen belang vereist is (klokkenluiders — Wet bescherming klokkenluiders).

• Schriftelijk of digitaal gemarkeerd als vertrouwelijk.
• Mondeling: bevestigd binnen bijv. 30 dagen.
• Uitzonderingen: reeds bekend, publiek beschikbaar, onafhankelijk ontwikkeld, wettelijk verplicht openbaar te maken.
• Klokkenluiders: geen beperking op meldingen bij bevoegde instanties (Wet bescherming klokkenluiders).

Duur en teruggave

Eindeloze geheimhouding is zelden werkbaar en niet altijd afdwingbaar — rechters kunnen een onredelijk lange duur matigen op grond van redelijkheid en billijkheid (art. 6:248 lid 2 BW). Voor de meeste commerciële informatie is 2 tot 5 jaar na einde samenwerking gebruikelijk; échte bedrijfsgeheimen (broncode, formules, klantdata) mogen langer maar hoeven niet oneindig. Regel expliciet wat er gebeurt met documenten en data: teruggeven, vernietigen (met bewijs), of bewaren voor een wettelijke termijn.

Boete, schade en aansprakelijkheid

Sommige NDA's stapelen forfaitaire boetes bovenop volledige schadevergoeding. Op grond van art. 6:92 BW geldt in beginsel 'of/of': de boete treedt in plaats van schadevergoeding, tenzij het contract expliciet 'én/én' regelt — wat vaak onredelijk uitpakt. Streef naar of/of met een redelijk plafond (bijvoorbeeld €10.000 per overtreding, met een totaalmaximum). Rechters matigen boetes die tot 'buitensporige' gevolgen leiden (art. 6:94 BW).

Verstopte non-competes en non-solicitation

NDA's smokkelen soms concurrentie- of relatiebedingen binnen, waardoor je na de samenwerking niet meer voor concurrenten mag werken of personeel mag benaderen. Bij werknemers moet zo'n beding schriftelijk (art. 7:653 BW) en met zwaarwegende bedrijfsbelangen bij een bepaalde-tijd-contract. Bij zzp of B2B is er meer contractsvrijheid, maar rechters toetsen aan redelijkheid: duur, geografisch bereik en of er een billijke vergoeding tegenover staat.

Checklist: waar let je op?

• Eenzijdig of wederkerig?
• Is 'vertrouwelijke informatie' helder afgebakend en gemarkeerd?
• Zijn er standaarduitzonderingen (publiek bekend, wettelijke plicht, klokkenluiders)?
• Wat is de duur van de geheimhouding — en is die redelijk?
• Hoe worden documenten teruggegeven of vernietigd (met bewijs)?
• Wat is de boete en het aansprakelijkheidsplafond? 'Of/of' of 'én/én'?
• Is er een rechts- en forumkeuze — bij voorkeur NL?
• Bevat de NDA een non-solicitation of concurrentiebeding, en is dat begrensd?

Rode vlaggen

• Geheimhouding voor onbepaalde tijd of >10 jaar zonder onderbouwing.
• Boete én volledige schadevergoeding zonder maximum (art. 6:92 BW opzij gezet).
• Non-solicitation of concurrentiebeding verstopt in de NDA.
• Onbeperkte aansprakelijkheid.
• Rechtskeuze in het buitenland zonder duidelijke reden — procederen wordt duur.
• Definitie 'vertrouwelijke informatie' omvat álle informatie zonder markering.

Vragen die je kunt stellen

• • Is deze NDA wederkerig te maken?
• • Kunnen we de duur beperken tot bijvoorbeeld 3 jaar?
• • Is de boeteclausule bespreekbaar — 'of/of' met maximum?
• • Kunnen we standaard uitzonderingen opnemen (art. 5 Wbb, klokkenluiders)?
• • Bevat de NDA verborgen non-competes of non-solicitation die u wil expliciteren?

Veelgestelde vragen

Bronnen

Deze gids verwijst waar mogelijk naar de originele wet, rijksoverheid, toezichthouders en rechtspraak. Controleer altijd de meest recente versie op de bronwebsite.

• WetWet bescherming bedrijfsgeheimen (Wbb)

  Implementatie EU-richtlijn 2016/943. Bepaalt wanneer informatie een bedrijfsgeheim is en welke rechten de bezitter heeft.

• WetArt. 5 Wbb — uitzonderingen op bescherming
• WetArt. 6:91-94 BW — boetebeding en matiging
• WetArt. 7:653 BW — concurrentiebeding (werknemers)
• RijksoverheidRijksoverheid — Bescherming bedrijfsgeheimen
• RijksoverheidHuis voor klokkenluiders — Wet bescherming klokkenluiders

  Klokkenluidersmeldingen kunnen niet contractueel worden verboden.

• RechtspraakRechtspraak.nl — jurisprudentie NDA en bedrijfsgeheimen

  Zoek op 'geheimhoudingsbeding' + 'boete' voor matigingsjurisprudentie.